ป้ายกำกับ: แก้กษัย

Denny กรกฎาคม 17, 2020

สมุนไพรรสขม  ถือเป็นต้นไม้แห่งยา เพราะทุกส่วนของสะเดาล้วนมีประโยชน์ต่อสุขภาพทั้งสิ้น

ตามตำราแพทย์ในส่วนใหญ่ที่ได้มีความเชื่อว่า รสขมเป็นรสชาติที่ดีต่อสุขภาพที่สุด แต่กลับเป็นรสชาติที่คนส่วนใหญ่ไม่ชอบเท่าไรนัก เพราะ สมุนไพรรสขม นั้นไม่อร่อย ซึ่งอาหารที่มีรสขมที่หากินง่ายในบ้านเรา นอกจากนี้มะระ และบอระเพ็ดแล้ว ก็ยังได้มีผักสมุนไพรพื้นบ้านอีกหนึ่งชนิด นั่นคือ สะเดา พืชสมุนไพรพื้นบ้านที่คนไทยเรานิยมบริโภคกันมาช้านานแล้ว และนอกจากที่จะได้มีการนำมาใช้เป็นอาหารแล้ว ยังได้มีการนำไปใช้ประโยชน์ในเชิงการเกษตรได้อีกด้วยล่ะ เพื่อมาลองอ่านกันว่า พืชรสขมอย่างสะเดามีดีอะไรบ้าง

สะเดา คืออะไร มาจากไหนกันนะ
สะเดาเป็นต้นไม้ที่ขึ้นชื่อเรื่องสรรพคุณทางยา และเป็นต้นไม้ที่สามารถมีการนำมาใช้ประโยชน์ได้แทบทุกส่วน ต้นสะเดาถือว่าเป็นต้นไม้ที่มีอิทธิพลต่อชาวอินเดียเป็นอย่างมาก ทั้งในด้านความเชื่อทางศาสนา และการรักษาโรค รวมไปจนถึงประโยชน์ใช้สอย

จากหลักฐานที่ได้มีการอ้างอิงในพุทธประวัติเมื่อประมาณ 4,000 ปีก่อน ได้มีการบันทึกเอาไว้ว่าต้นสะเดา หรือ ต้นนิมพะเป็นต้นไม้ที่มีความเกี่ยวข้องกับศาสนา ตามพระพุทธประวัติที่ได้มีการกล่าวไว้ว่า พระพุทธเจ้าได้มีการนำต้นสะเดามาใช้ประโยชน์ในเชิงรักษาโรคมากมาย อีกยังได้มีการพบหลักฐานในตำราสมัยอินเดียโบราณอีกด้วยว่า โดยได้มีการใช้ประโยชน์จากต้นสะเดาในเชิงการแพทย์ในหลายกรณี ด้วยเหตุนี้ ต้นสะเดาจึงกลายเป็นต้นไม้แห่งยา และเป็นสัญลักษณ์แห่งความมีสุขภาพดีมาจนทุกวันนี้

สะเดา ชื่อวิทยาศาสตร์คืออะไร
สะเดา มีชื่อวิทยาศาสตร์คือ Azadirachta indica A. Juss. Var. Siamensis Valeton จัดอยู่ในวงศ์ MELIACEAE ชื่ออังกฤษ Neem Tree, Indian Margosa Tree, Pride of China, Holy Tree และ Margosa Tree

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ของสะเดา
จัดเป็นพันธุ์ไม้ที่มีขนาดกลางถึงขนาดใหญ่ มีความสูงประมาณ 20-25 เมตร ลักษณะของต้นเป็นทรงเรือนยอดเป็นพุ่มหนาทึบตลอดปี มีรากที่แข็งแรงกว้างขวางและหยั่งลึก ที่สามารถแบ่งออกเป็น 3 ชนิดได้แก่ สะเดาไทย สะเดาอินเดีย และสะเดาช้าง โดยสะเดาไทยและสะเดาอินเดียเป็นชนิดเดียวกัน แต่ต่างสายพันธุ์กัน โดยต้นสะเดานั้นสามารถพบเจอได้ทั่วไปตามป่าแล้งในประเทศอินเดีย อินโดนีเซีย มาเลเซีย พม่า ปากีสถาน ศรีลังกา รวมถึงประเทศไทยบ้านเราด้วย โดยจะกระจายพันธุ์อยู่ตามธรรมชาติตามป่าเบญจพรรณแล้งและป่าแดงทั่วประเทศ มักจะได้มีการผลิดอกออกผลในหน้าหนาว

สะเดากับคุณค่าทางโภชนาการที่ไม่ธรรมดา
จากข้อมูลของกรมอนามัย ทางกระทรวงสาธารณสุข ที่ได้มีการออกมาเปิดเผยว่า สะเดา เป็นผักสมุนไพรพื้นบ้านที่อุดมไปด้วยคุณค่าทางโภชนาการเต็มเปี่ยม อุดมไปด้วยสารอาหารโปรตีน แร่ธาตุและวิตามินที่จำเป็นต่อร่างกาย นอกจากนี้ ยังได้มีการพบว่ามีสารต้านอนุมูลอิสระ เป็นการช่วยชะลอความเสื่อมของเซลล์ต่าง ๆ ในร่างกายที่จะได้มีการทำให้เกิดปัญหาทางสุขภาพตามมาได้ เช่น ภาวะความจำเสื่อมหรืออัลไซเมอร์ ในระบบภูมิคุ้มกันลดลง และโรคมะเร็ง เป็นต้น

สะเดา สรรพคุณทางยาที่หาได้จากทุกส่วน
สะเดาไทยมี 2 ชนิดด้วยกัน คือ สะเดายอดเขียวและสะเดายอดแดง ซึ่งสะเดายอดเขียวจะมีความขมน้อยกว่าหรือบางต้นอาจจะขมน้อยจนได้ชื่อว่า สะเดาหวานหรือ สะเดามัน แต่สำหรับสะเดายอดแดงจะมีความขมมากกว่าและเกือบทุกส่วนของต้นสะเดาล้วนมีสรรพคุณทางยา ดังนี้

ใบอ่อน แก้โรคผิวหนัง ปรับสมดุลน้ำเหลือง รักษาแผลพุพอง
ใบแก่ บำรุงธาตุ ช่วยย่อยอาหาร
ก้าน แก้ไข้ บำรุงน้ำดี แก้ร้อนในกระหายน้ำ บำรุงสุขภาพในช่องปาก
ดอก แก้พิษโลหิต บรรเทาอาการเลือดกำเดาไหล แก้ริดสีดวง บรรเทาอาการคันคอ บำรุงธาตุไฟ
ผล บำรุงหัวใจเป็นยาระบาย แก้อาการหัวใจเต้นผิดปกติ
ผลอ่อน ช่วยเจริญอาหาร ฆ่าพยาธิ แก้ริดสีดวง แก้ปัสสาวะขัด
เปลือกต้น เป็นยาขมเจริญอาหาร แก้ไข บิดมูกเลือด แก้ท้องร่วง แก้กษัย หรือ โรคซูบผอมแห้งแรงน้อย ลดเสมหะ แก้อาการท้องเดิน แก้บิด มูกเลือด
แก่น แก้คลื่นไส้ อาเจียน แก้ไข้จับสั่น บำรุงโลหิต บำรุงธาตุไฟ
ราก แก้เสมหะในลำคอ แก้เสมหะที่เกาะแน่นในทรวงอก
ยาง ใช้ดับพิษร้อน ถอนพิษไข้
กระพี้สะเดา แก้น้ำดีพิการให้คลั่งเพ้อ แก้เพ้อคลั่ง บำรุงน้ำดี
เมล็ดสะเดา นำมาสกัดเป็นน้ำมันสะเดาบริสุทธิ์ ใช้บำรุงผิวพรรณและเส้นผม…

Read More